Quru dəri: səbəbləri, müalicəsi və düzgün qulluq
Quru dəri dərinin üst qatında suyun və qoruyucu lipidlərin azalması nəticəsində yaranan kobudluq, dartılma, qabıqlanma və bəzən qaşınma ilə xarakterizə olunan vəziyyətdir. Tibbi terminologiyada dəri quruluğu “kseroz” və ya “xerosis cutis” adlandırılır.
Dəri quruluğu bəzən insanın təbii dəri tipi ilə əlaqəli olur. Lakin əvvəllər normal və ya yağlı olan dərinin sonradan quruması hava şəraiti, kondisioner, isti duş, sərt təmizləyicilər, dərmanlar və ya dermatoloji xəstəliklərlə bağlı ola bilər.
Quru dəri yalnız kosmetik problem hesab edilməməlidir. Dərinin qoruyucu baryeri zəiflədikdə çatlar, güclü qaşınma, ekzema və infeksiya riski arta bilər. Quruluq davam edirsə və ya səpgi, qızartı, yara və güclü qaşınma ilə müşayiət olunursa, səbəbi dermatoloq tərəfindən müəyyən edilməlidir.
Qısa cavab: quru dəriyə nə yaxşıdır?
- İsti deyil, ilıq su ilə qısa duş qəbul etmək
- Ətirsiz və yumşaq təmizləyicidən istifadə etmək
- Duşdan dərhal sonra nəm dəriyə krem və ya məlhəm çəkmək
- Nəmləndiricini gün ərzində ehtiyac olduqca yeniləmək
- Sərt sabun, spirtli tonik və kobud skrablardan uzaq durmaq
- Əlləri su, deterjan və soyuq havadan qorumaq
- Quruluq keçmirsə, dermatoloqa müraciət etmək
Quru dəri nədir?
Dərinin ən üst təbəqəsi olan buynuz qatda su, seramidlər, xolesterin və yağ turşularından ibarət qoruyucu sistem mövcuddur. Bu baryer suyun dəridən həddindən artıq buxarlanmasının və xarici qıcıqlandırıcıların dəriyə daxil olmasının qarşısını alır.
Baryer zəiflədikdə dəridən su itkisi artır. Dəri səthi kobudlaşır, elastiklik azalır və mikroskopik çatlar yaranır. Quruluq ağırlaşdıqca gözlə görünən qabıqlanma, çatlama, qızartı və ağrı meydana çıxa bilər.
Quru dəri tipi ilə sonradan yaranmış quruluq eynidirmi?
Quru dəri tipi adətən uzunmüddətli və genetik meyilliliklə əlaqəli xüsusiyyətdir. Belə şəxslərdə piy ifrazı az ola, dəri tez dartıla və nəmləndiriciyə daimi ehtiyac yarana bilər.
Sonradan yaranan dəri quruluğu isə hava, yaşlanma, dərman, xəstəlik və ya yanlış qulluq nəticəsində əvvəllər normal olan dəridə də inkişaf edə bilər. Buna görə ani başlayan və davamlı quruluğun səbəbi araşdırılmalıdır.
Dəri tipləri arasındakı fərqlər haqqında daha ətraflı məlumat üçün
dəri tipləri
mövzusuna baxa bilərsiniz.
Quru dərinin əlamətləri hansılardır?
Quru dərinin görünüşü və verdiyi şikayətlər quruluğun ağırlığından, insanın yaşından, dəri xəstəliklərindən və təsirlənən nahiyədən asılıdır.
- Dəridə dartılma hissi
- Mat və cansız görünüş
- Kobud dəri səthi
- Xırda ağ və ya boz qabıqlar
- Qaşınma və göynəmə
- Qızartı və həssaslıq
- Xırda və ya dərin çatlar
- Çatların qanaması
- Krem tətbiqindən sonra yanma hissi
Tünd dəri tiplərində quruluq bəzən dərinin üzərində kül rəngli və ya boz-ağ görünüş yaradır. Açıq dəri tiplərində isə qızartı daha nəzərəçarpan ola bilər.
Quru dəri ilə susuzlaşmış dəri arasındakı fərq nədir?
“Quru dəri” və “susuzlaşmış dəri” eyni anlayış deyil. Quru dəri daha çox yağ və baryer lipidlərinin azlığı ilə, susuzlaşma isə dərinin su itirməsi ilə əlaqəlidir.
Yağlı dəri də susuzlaşa bilər. Belə halda üz parlaq və yağlı görünsə də, yuyunduqdan sonra dartılma, qıcıqlanma və qabıqlanma yarana bilər.
| Xüsusiyyət | Quru dəri | Susuzlaşmış dəri |
|---|---|---|
| Əsas problem | Yağ və baryer lipidlərinin azlığı | Dərinin su itirməsi |
| Dəri tipi | Çox vaxt daimi meyillilikdir | İstənilən dəri tipində yarana bilər |
| Görünüş | Kobudluq, qabıqlanma və matlıq | Dartılma və xırda səthi xətlər |
| Yağlanma | Adətən azdır | Az, normal və ya artıq ola bilər |
Dəri quruluğunun səbəbləri hansılardır?
Dəri quruluğunun səbəbləri xarici mühit, gündəlik vərdişlər, yaş, peşə, dərmanlar və xəstəliklərlə əlaqəli ola bilər. Bir insanda eyni zamanda bir neçə səbəb mövcud ola bilər.
Soyuq, küləkli və quru hava
Aşağı rütubət dəridən su itkisinin artmasına səbəb olur. Buna görə quruluq payız və qış aylarında daha çox müşahidə edilir. Külək də dərinin qoruyucu baryerini zəiflədə bilər.
Kondisioner və otaq isidiciləri
Kondisioner və istilik sistemləri otaq havasının rütubətini azalda bilər. Uzun müddət belə mühitdə işləyən şəxslərdə üz, dodaq, əl və ayaqlarda quruluq arta bilər.
Uzun və isti duş
Çox isti su dərinin təbii yağlarını uzaqlaşdırır. Uzun müddət vannada və ya duşda qalmaq da baryerin zəifləməsinə və quruluğun artmasına səbəb ola bilər.
Sərt sabun və təmizləyicilər
Güclü köpüklənən sabunlar, deterjanlar, spirtli məhsullar və tez-tez aparılan pilinq dərinin qoruyucu lipidlərini azalda bilər. Üzü yuduqdan sonra güclü dartılma hissi yaranması məhsulun dəri üçün çox sərt olduğuna işarə edə bilər.
Əllərin tez-tez yuyulması və yaş iş
Tibb işçiləri, təmizlik işçiləri, aşpazlar, bərbərlər və əlləri tez-tez su və kimyəvi maddələrlə təmasda olan şəxslərdə əllərdə quruluq və əl ekzeması daha çox yarana bilər.
Yaşlanma
Yaş artdıqca dərinin yağ istehsalı və su saxlama qabiliyyəti azala bilər. Buna görə yaşlılarda ayaqlarda, qollarda və bel nahiyəsində quru və qaşınan dəri geniş yayılmışdır.
Dəri xəstəlikləri
Atopik dermatit, kontakt dermatit, psoriaz, ixtioz və asteatotik ekzema dəri quruluğu və qabıqlanma yarada bilər. Belə hallarda yalnız nəmləndirici istifadə etmək əsas xəstəliyin müalicəsini əvəz etmir.
Daxili xəstəliklər
Bəzi hallarda qalxanabənzər vəzin zəif fəaliyyəti, xroniki böyrək xəstəliyi, qidalanma pozğunluğu və başqa sistemik vəziyyətlər dəri quruluğuna səbəb ola bilər. Ani başlayan geniş quruluq əlavə şikayətlərlə birlikdə qiymətləndirilməlidir.
Dərmanlara bağlı quruluq
Oral retinoidlər, bəzi sidikqovucular və müəyyən onkoloji preparatlar dərinin qurumasına səbəb ola bilər. Dərmanla əlaqə ehtimalı varsa, preparatı özbaşına dayandırmaq əvəzinə onu təyin edən həkim və dermatoloqla məsləhətləşmək lazımdır.
Dəridə quruluq və qaşınma nəyi göstərə bilər?
Dəridə quruluq və qaşınma sadə kseroz nəticəsində yarana bilər. Quru dəri çatladıqda sinir ucları və immun sistem daha asan qıcıqlanır və qaşınma hissi güclənir.
Qaşımaq dərini daha çox zədələyir və “qaşınma–qaşıma dövrü” yaradır. Davamlı qaşıma dərinin qalınlaşmasına, yaralara, qanamaya və infeksiyaya səbəb ola bilər.
Quru və qaşınan dəri hansı xəstəliklərdə olur?
- Atopik dermatit
- Asteatotik ekzema
- Kontakt dermatit
- Psoriaz
- İxtioz
- Göbələk infeksiyaları
- Bəzi böyrək və qaraciyər xəstəlikləri
- Qalxanabənzər vəz xəstəlikləri
Bütün bədəndə güclü qaşınma varsa, lakin görünən səpgi azdırsa, yalnız quru dəri ilə kifayətlənmədən sistemik səbəblər də araşdırıla bilər.
Dərinin qabıq verməsi niyə baş verir?
Dərinin qabıq verməsi üst qatda olan hüceyrələrin normaldan daha nəzərəçarpan şəkildə ayrılmasıdır. Quru dəri bu halın ən çox rast gəlinən səbəblərindən biridir, lakin hər qabıqlanma sadə quruluq deyil.
Dəridə qabıqlanma hansı hallarda yaranır?
- Quru dəri və susuzlaşma
- Atopik və kontakt dermatit
- Seboreik dermatit
- Psoriaz
- Dəri göbələyi
- Günəş yanığı
- Retinoid və turşu tərkibli məhsullar
- Həddindən artıq skrab və pilinq
Qabıqlanma yalnız bir nahiyədədirsə, kənarları aydın görünürsə, qızartı, sulanma, ağrı və ya saç tökülməsi ilə müşayiət olunursa, dermatoloji xəstəlik ehtimalı qiymətləndirilməlidir.
Üz dərisinin quruluğu niyə yaranır?
Üz dərisi hava, günəş, külək, kosmetik vasitələr və tez-tez təmizlənmə ilə birbaşa təmasdadır. Buna görə yanlış qulluq nəticəsində baryer zədələnməsi üzdə daha tez nəzərə çarpa bilər.
Retinoidlər, benzoyl-peroksid, salisil turşusu və digər sızanaq məhsulları düzgün istifadə edilmədikdə quruluq və qabıqlanma yarada bilər. Bu preparatların yaratdığı yüngül quruluq bəzən gözlənilən olsa da, ağrı, çat və güclü qızartı müalicə proqramının dəyişdirilməsini tələb edə bilər.
Üz dərisi qabıq verirsə nə etməli?
Aktiv turşular, skrablar və ətirli məhsullar müvəqqəti dayandırıla bilər. Yumşaq təmizləyici və baryeri dəstəkləyən nəmləndirici istifadə etmək daha məqsədəuyğundur.
Burun kənarı, qaşlar və saç dibində yağlı qabıqlar varsa, problem sadə quruluq deyil, seboreik dermatit ola bilər. Ağız ətrafında səpgi olduqda isə perioral dermatit ehtimalı nəzərə alınmalıdır.
Əl dərisinin quruması nədən yaranır?
Əl dərisinin quruması tez-tez yuyulma, əl dezinfektantı, qab yuma vasitələri, təmizləyici kimyəvi maddələr, əlcək altında tərləmə və soyuq hava ilə əlaqəli ola bilər.
Əllərin qabıq verməsi, çatlaması və yanması qıcıqlandırıcı kontakt dermatitin əlaməti ola bilər. Barmaq aralarında qaşınma, suluqlar və ya təkrarlanan səpgilər olduqda allergik kontakt dermatit və digər xəstəliklər də araşdırılmalıdır.
Quru əllərə necə qulluq edilməlidir?
- Əlləri ilıq su ilə yuyun.
- Ətirsiz yumşaq təmizləyici istifadə edin.
- Hər yuyunmadan sonra əl kremi çəkin.
- Qab yuyarkən qoruyucu əlcək istifadə edin.
- Uzunmüddətli yaş iş zamanı pambıq astarlı əlcək seçin.
- Gecə daha qalın krem və ya məlhəm tətbiq edin.
Dərin və ağrılı çatlar, irin, şişkinlik və ya iş qabiliyyətini pozan əl ekzeması varsa, dermatoloq müayinəsi tələb olunur.
Bədəndə dəri quruluğu və qıcıqlanma
Bədəndə dəri quruluğu ən çox baldır, qol, bel və qarın nahiyəsində müşahidə edilir. Ayaqların ön səthində xırda çoxbucaqlı çatlar yaranması asteatotik ekzema ilə uyğun ola bilər.
Bədəndə qıcıqlanma yundan hazırlanmış geyim, ətirli yuyucu vasitə, yumşaldıcı, isti duş və tərləmə ilə arta bilər. Paltar yuyulduqdan sonra deterjan qalıqlarının yaxşı durulanması və yumşaq pambıq geyimlər seçilməsi faydalı ola bilər.
Bütün bədən quruyursa nə etmək lazımdır?
Duş müddətini qısaltmaq, suyun temperaturunu azaltmaq və duşdan sonra ilk dəqiqələrdə bütün bədənə krem çəkmək lazımdır. Quruluq yeni başlayıbsa və geniş sahəni əhatə edirsə, dərmanlar və ümumi sağlamlıq vəziyyəti də qiymətləndirilməlidir.
Quru dərinin müalicəsi necə aparılır?
Quru dərinin müalicəsi yalnız səthə krem çəkməkdən ibarət deyil. Müalicənin əsas məqsədi quruluğu yaradan amili azaltmaq, dəri baryerini bərpa etmək, su itkisini məhdudlaşdırmaq və varsa əsas dermatoloji xəstəliyi müalicə etməkdir.
Qıcıqlandırıcı amilləri dayandırmaq
İsti duş, sərt sabun, spirtli tonik, kobud skrab və çoxsaylı aktiv məhsullar quruluğu artırırsa, onlar dayandırılmalı və daha sadə qulluq proqramına keçilməlidir.
Nəmləndiricini müntəzəm tətbiq etmək
Krem və məlhəmlər dəridə suyu saxlamağa kömək edir. Məhsul yalnız səhər deyil, duşdan sonra, əl yuyulduqdan sonra və dəri yenidən dartıldıqda tətbiq edilə bilər.
Əsas xəstəliyi müalicə etmək
Atopik dermatit, psoriaz, kontakt dermatit və ya göbələk infeksiyası varsa, yalnız nəmləndirici kifayət etməyə bilər. Müalicə dəqiq diaqnoza uyğun seçilməlidir.
İltihabı nəzarətə almaq
Qızartı, ekzema və güclü qaşınma olduqda dermatoloq qısa müddətli yerli iltihabəleyhinə müalicə təyin edə bilər. Kortikosteroid kremlər özbaşına və uzun müddət istifadə edilməməlidir.
İnfeksiyanı vaxtında tanımaq
Dəridə ağrı, istilik, şişkinlik, sarı qabıq, irin və sürətlə yayılan qızartı infeksiya əlaməti ola bilər. Belə halda antibiotik kremi özbaşına başlamaq əvəzinə tibbi müayinə alınmalıdır.
Quru dəriyə qulluq necə olmalıdır?
Duşu 5–10 dəqiqə ilə məhdudlaşdırın
İlıq su istifadə edin. Çox isti su və uzun duş dərinin təbii yağlarını azaldaraq quruluğu artıra bilər.
Dərini sürtmədən qurulayın
Duşdan sonra dəsmalı dəriyə sürtmək əvəzinə yumşaq toxunuşlarla suyu alın. Dərini tam qurutmadan nəmləndirici tətbiq edin.
Ətirsiz məhsullar seçin
“Fragrance-free” kimi işarələnmiş məhsullar quru və həssas dəri üçün daha uyğun ola bilər. “Unscented” yazısı məhsulda qoxunu gizlədən maddələrin olmadığına həmişə zəmanət vermir.
Nəmləndiricini nəm dəriyə çəkin
Duş və ya əl yuyulmasından sonra dəridə qalan suyun üzərinə krem çəkmək nəmin dəridə saxlanmasına kömək edir.
Otaq rütubətini nəzərə alın
Quru hava şəraitində nəmləndirici cihaz faydalı ola bilər. Cihaz müntəzəm təmizlənməlidir, çünki çirkli nəmləndiricidə kif və mikroorqanizmlər arta bilər.
Günəşdən qorunun
Günəş şüaları quruluğu və dəri baryerinin zədələnməsini artıra bilər. Geniş spektrli, ən az SPF 30 olan və dəri tipinə uyğun günəşdən qoruyucu istifadə edin.
Quru dəri üçün nəmləndirici krem necə seçilməlidir?
Quru dəri üçün nəmləndirici krem seçərkən yalnız məhsulun “nəmləndirici” adlandırılmasına deyil, teksturasına, tərkibinə, ətirli olub-olmamasına və dərinin dözümlülüyünə baxmaq lazımdır.
Losyonlar daha yüngül olsa da, çox quru dəridə krem və məlhəmlər adətən su itkisini daha yaxşı məhdudlaşdırır. Üz üçün rahat olan məhsul bədənin çox quru sahələri üçün kifayət qədər qalın olmaya bilər.
| Maddə qrupu | Funksiyası | Nümunələr |
|---|---|---|
| Humektantlar | Suyu dərinin üst qatında saxlamağa kömək edir | Qliserin, urea, hialuron turşusu, süd turşusu |
| Yumşaldıcılar | Hüceyrələr arasındakı boşluqları dolduraraq dərini yumşaldır | Seramidlər, skvalan, yağ turşuları, şi yağı |
| Okklyuziv maddələr | Dərinin üzərində qoruyucu təbəqə yaradaraq su itkisini azaldır | Vazelin, dimetikon, mineral yağ |
Aptekdə quru dəri üçün krem seçərkən nəyə baxmaq lazımdır?
- Ətirsiz olması
- Krem və ya məlhəm teksturası
- Qliserin, seramid və ya vazelin kimi baryer dəstəkləyən maddələr
- Dərinin üz və ya bədən üçün istifadəyə uyğunluğu
- Yaşa uyğunluğu
- Ekzema və allergiya tarixçəsinin nəzərə alınması
Urea və süd turşusu qalın qabıqlı dəridə faydalı ola bilər. Lakin çatlamış, iltihablı və çox həssas dəridə yanma verə bilər. Körpələrdə və aktiv ekzemada bu maddələr dermatoloq məsləhəti olmadan istifadə edilməməlidir.
Quru dəri üçün kremlər gündə neçə dəfə istifadə edilməlidir?
Sabit bir rəqəm bütün insanlar üçün uyğun deyil. Nəmləndirici duşdan sonra, əl yuyulduqdan sonra və dəri dartıldıqca təkrar tətbiq edilə bilər. Çox quru dəridə gündə bir dəfə istifadə kifayət etməyə bilər.
Quru dəri üçün üz yuma geli necə seçilməlidir?
Quru dəri üçün üz yuma geli yumşaq, ətirsiz və sabunsuz olmalıdır. Məhsul üzdə güclü dartılma, yanma və davamlı qızartı yaratmamalıdır.
Güclü köpük məhsulun daha yaxşı təmizləməsi demək deyil. Quru dəridə krem əsaslı təmizləyici, sindet və ya az köpüklənən yumşaq gel daha uyğun ola bilər.
Üzü gündə neçə dəfə yumaq lazımdır?
Səhər dərinin vəziyyətindən asılı olaraq yalnız ilıq su və ya çox az təmizləyici kifayət edə bilər. Axşam günəşdən qoruyucu, makiyaj və çirki uzaqlaşdırmaq üçün yumşaq təmizləmə aparılmalıdır.
Gündə dəfələrlə üz yumaq və hər dəfə güclü təmizləyici istifadə etmək dəri baryerini zəiflədə bilər.
Quru dəri üçün maskalar faydalıdırmı?
Quru dəri üçün maskalar müvəqqəti yumşaqlıq və rahatlıq verə bilər. Lakin maska davamlı dəri quruluğunun əsas müalicəsi deyil və gündəlik nəmləndirici kremi əvəz etmir.
Ətir, efir yağı, spirt, limon suyu və çoxsaylı bitki ekstraktları olan ev maskaları qıcıqlandırıcı və ya allergik kontakt dermatit yarada bilər.
Üzün qabıq verməsi üçün maskalar istifadə etmək olarmı?
Üz qabıqlanırsa, əvvəlcə səbəbi müəyyən etmək lazımdır. Seboreik dermatit, ekzema, göbələk, retinoid qıcıqlanması və perioral dermatit maska ilə müalicə edilmir.
Qabıqlanan dəriyə sadə, ətirsiz və baryer dəstəkləyən krem tətbiq etmək ev maskalarından daha təhlükəsiz seçimdir.
Quru dəri üçün aspirin maskası istifadə etmək olarmı?
Aspirin tabletlərinin əzilərək üzə çəkilməsi tibbi cəhətdən standart quru dəri müalicəsi deyil. Belə maska qıcıqlanma, allergik reaksiya və dəri baryerinin daha çox zədələnməsinə səbəb ola bilər.
Aspirin və digər salisilatlara allergiyası olan şəxslər üçün risk daha yüksək ola bilər. Quru və qabıqlanan dəriyə aspirin maskası tətbiq etmək məsləhət görülmür.
Quru dəri üçün skrab istifadə etmək olarmı?
Kobud dənəcikli skrab quru və çatlamış dəridə mikrozədələnmə və iltihab yarada bilər. Dəridə qızartı, yanma, ekzema və çat varsa, mexaniki skrabdan uzaq durmaq lazımdır.
Qalın qabıqlı sahələr üçün keratolitik məhsul lazım olduqda onun növü və istifadə tezliyi dermatoloq tərəfindən seçilə bilər.
Quru dəri üçün vitaminlər lazımdırmı?
Quru dəri üçün vitamin qəbul etmək yalnız vitamin çatışmazlığı olduqda faydalı ola bilər. Əksər insanlarda səbəbi müəyyən etmədən vitamin əlavəsi qəbul etmək quru dərinin əsas müalicəsi hesab edilmir.
Dərinin normal fəaliyyəti üçün zülal, əsas yağ turşuları, sink və müxtəlif vitaminlər daxil olmaqla balanslı qidalanma vacibdir. Lakin bu maddələrin yüksək dozada qəbul edilməsi daha sağlam dəriyə zəmanət vermir.
Hansı hallarda analiz tələb oluna bilər?
Quruluqla yanaşı saç tökülməsi, dırnaq dəyişiklikləri, arıqlama, halsızlıq, həzm pozğunluğu və məhdud qidalanma varsa, həkim uyğun laborator müayinələr təyin edə bilər.
Vacib:
Həddindən artıq vitamin və mineral qəbulu zərərli ola bilər. Xüsusilə yüksək dozada A vitamini və ona bənzər preparatlar quruluğu artıra bilər. Əlavələr tibbi göstəriş əsasında seçilməlidir.
Çox su içmək quru dərini müalicə edirmi?
Susuz qalmamaq ümumi sağlamlıq üçün vacibdir. Lakin normal maye qəbul edən insanda əlavə olaraq həddindən artıq su içmək dəri baryerinin pozulmasını təkbaşına aradan qaldırmır.
Quru dərinin əsas müalicəsi uyğun nəmləndirici, yumşaq təmizləmə və quruluğa səbəb olan amillərin aradan qaldırılmasıdır.
Quru dəri üçün tonal krem necə seçilməlidir?
Quru dəri üçün tonal krem seçərkən nəmləndirici xüsusiyyətə malik maye və ya krem teksturalı məhsullar daha rahat ola bilər. Matlaşdırıcı və çox pudralı formulalar qabıqlanmanı daha nəzərəçarpan göstərə bilər.
Makiyajdan əvvəl nə etmək lazımdır?
Üzü yumşaq vasitə ilə təmizlədikdən sonra nəmləndirici tətbiq edin və məhsulun dəriyə yerləşməsi üçün vaxt verin. Gün ərzində günəşdən qoruyucu da istifadə olunmalıdır.
Tonal krem çəkdikdən sonra yanma, qızartı və qaşınma yaranırsa, məhsulu dayandırmaq lazımdır. Problem təkrarlanırsa, ətir, konservant və digər komponentlərə kontakt allergiya araşdırıla bilər.
Uşaqlarda dəri quruluğu
Uşaqlarda dəri quruluğu soyuq hava, tez-tez çimmək, sərt sabun və atopik dermatitlə əlaqəli ola bilər. Körpəlikdən başlayan geniş qabıqlanma bəzi irsi ixtioz formalarının əlaməti ola bilər.
Uşağın quru dərisinə necə qulluq edilməlidir?
- Qısa və ilıq vanna seçin.
- Ətirsiz və yaşa uyğun təmizləyici istifadə edin.
- Vannadan sonra dərhal qalın nəmləndirici çəkin.
- Ətirli salfet və yağlardan uzaq durun.
- Pambıq və yumşaq geyimlər seçin.
- Dırnaqları qısa saxlayın.
Güclü qaşınma, yuxu pozğunluğu, sulanan yaralar, sarı qabıqlar, qızdırma və ya körpəlikdən başlayan geniş qabıqlanma varsa, pediatr və ya dermatoloqa müraciət edilməlidir.
Yaşlılarda quru dəri
Yaş artdıqca dəri daha az yağ istehsal edir və nəm saxlamaq qabiliyyəti zəifləyir. Buna görə yaşlı şəxslərdə baldır və qollarda quruluq və qaşınma daha çox müşahidə edilir.
Yaşlı insanlarda qaşıma nəticəsində yara və infeksiya daha asan yarana bilər. Nəmləndiricinin gündəlik və müntəzəm istifadəsi, qısa duş və otaq rütubətinin qorunması xüsusilə vacibdir.
Gecələr güclənən və bütün bədəni əhatə edən qaşınma yalnız yaşla əlaqələndirilməməlidir. Dərmanlar və sistemik xəstəliklər də qiymətləndirilə bilər.
Quru dəri zamanı nə vaxt dermatoloqa müraciət edilməlidir?
Yüngül dəri quruluğu çox vaxt düzgün qulluq və nəmləndirici ilə yaxşılaşır. Lakin bəzi əlamətlər sadə quruluqdan daha ciddi problemin mövcudluğunu göstərə bilər.
Aşağıdakı hallarda dermatoloq müayinəsi məsləhətdir:
- Quruluğun iki həftəlik düzgün qulluğa baxmayaraq keçməməsi
- Dərinin geniş sahəsində güclü qaşınma
- Yuxunu pozan qaşınma
- Dərin və ağrılı çatlar
- Qanama, irin və sarı qabıqlar
- Qızartının sürətlə yayılması
- Krem tətbiqindən sonra davamlı yanma
- Quruluğun birdən başlaması
- Saç, dırnaq və ümumi sağlamlıq dəyişiklikləri
- Körpəlikdən başlayan geniş qabıqlanma
Dermatoloq diaqnozu necə qoyur?
Dermatoloq dərinin görünüşünü və quruluğun bədəndə paylanmasını qiymətləndirir. Şikayətin nə vaxt başladığını, hansı məhsul və dərmanların istifadə edildiyini, duş vərdişlərini və əlavə xəstəlikləri soruşur.
Klinik şübhəyə əsasən allergiya testi, göbələk müayinəsi, qan analizləri və nadir hallarda dəri biopsiyası tələb oluna bilər.
Davamlı quruluq və qabıqlanmanın səbəbini müəyyən etmək üçün
peşəkar uzman dermatoloq qəbuluna
düşə bilərsiniz.
Quru dəri haqqında tez-tez verilən suallar
Quru dəriyə nə yaxşıdır?
İlıq və qısa duş, yumşaq təmizləyici, nəm dəriyə çəkilən ətirsiz krem və ya məlhəm, sərt sabunlardan uzaq durmaq və dərini soyuq havadan qorumaq quru dəri üçün əsas tədbirlərdir.
Quru dərinin müalicəsi nə qədər davam edir?
Sadə quruluq düzgün qulluqla bir neçə gün və ya həftə ərzində yaxşılaşa bilər. Quruluq dəri xəstəliyi, dərman və ya sistemik səbəblə əlaqəlidirsə, müalicə müddəti əsas səbəbdən asılıdır.
Quru dəri üçün hansı krem daha yaxşıdır?
Çox quru dəri üçün ətirsiz krem və məlhəmlər adətən yüngül losyondan daha təsirli olur. Qliserin, seramid, vazelin, dimetikon və uyğun hallarda urea kimi maddələr faydalı ola bilər.
Quru dəri üçün nəmləndirici krem nə vaxt çəkilməlidir?
Nəmləndirici duşdan sonra dəri bir qədər nəmli ikən, əl yuyulduqdan sonra və gün ərzində dəri yenidən dartıldıqda tətbiq edilə bilər.
Dərinin qabıq verməsi vitamin çatışmazlığındandırmı?
Həmişə deyil. Dəri quruluğu, ekzema, psoriaz, göbələk, günəş yanığı və qıcıqlandırıcı məhsullar daha çox rast gəlinən səbəblərdir. Vitamin çatışmazlığı yalnız uyğun klinik vəziyyət və analizlə təsdiqlənməlidir.
Quru dəri üçün maskalar istifadə etmək olarmı?
Sadə nəmləndirici maska müvəqqəti rahatlıq verə bilər, lakin gündəlik kremi əvəz etmir. Limon, aspirin, efir yağı və ətirli maddələr olan ev maskaları qıcıqlanma yarada bilər.
Quru dəri üçün skrab faydalıdırmı?
Aktiv qızartı, çat və qabıqlanma olduqda kobud skrab quruluğu ağırlaşdıra bilər. Dərinin üst qatını zorla təmizləmək əvəzinə baryeri bərpa etmək lazımdır.
Əllərin qabıq verməsi necə keçər?
Əlləri ilıq su ilə yumaq, hər yuyulmadan sonra krem çəkmək və deterjanla təmas zamanı qoruyucu əlcək istifadə etmək lazımdır. Problem davam edərsə, əl ekzeması araşdırılmalıdır.
Uşaqlarda dəri quruluğu təhlükəlidirmi?
Yüngül quruluq çox vaxt düzgün qulluqla yaxşılaşır. Güclü qaşınma, sulanma, infeksiya, yuxu pozğunluğu və doğuşdan başlayan geniş qabıqlanma tibbi qiymətləndirmə tələb edir.
Kondisioner dəri quruluğu yarada bilərmi?
Bəli. Kondisioner otaq rütubətini azaldaraq dəridən su itkisini artıra bilər. Nəmləndirici krem, uyğun otaq rütubəti və birbaşa hava axınından uzaq durmaq kömək edə bilər.
Nəticə
Quru dəri dərinin qoruyucu baryerinin zəifləməsi və üst qatda suyun azalması nəticəsində yaranır. Qabıqlanma, dartılma və qaşınma yüngül quruluğun əlaməti ola bilsə də, davamlı şikayətlər ekzema, psoriaz, ixtioz və ya sistemik xəstəliklə əlaqəli ola bilər.
Quru dəriyə qulluq zamanı isti duşdan, sərt sabundan, spirtli məhsullardan və kobud skrabdan uzaq durmaq lazımdır. Nəmləndirici krem nəm dəriyə və gün ərzində ehtiyac olduqca tətbiq edilməlidir.
Quruluq düzgün qulluğa baxmayaraq yaxşılaşmırsa, güclü qaşınma, çat, yara və qızartı varsa, əsas səbəbin müəyyən edilməsi üçün dermatoloqa müraciət edilməlidir.
Dəri quruluğu və qabıqlanma keçmirsə
Davamlı quru dəri sadəcə kosmetik problem olmaya bilər. Dəqiq diaqnoz və fərdi müalicə planı üçün dermatoloji müayinədən keçin.
Etibarlı tibbi mənbələr










14 Responses
Salam dr.menim derim cox qurudu.neinki el ve uzde.hetta butun bedenimde deri tarimda qalir quruluqdan.ne qeder krem,nemlendirici vasiteler etsemde muveqqeti komek edir.daxilden o nem,yagliliq yaranmir.agiz boslugu da quru olur.umumiyyetle mende selikli qisalar hamisi lazimindan daha qurudu.bu neden olar? Sinir sistemi ile elaqedar olar? Cunki nevroz problemim de var.ele bilirem damarlarimin ici de quruyub.
Salam Vüsalə xanım. Suala görə təşəkkürlər. Məqalədə də qeyd edildiyi kimi dəri quruluğu sistem problemlərinə bağlı da yarana bilər. Araşdırma aparmaq lazımdır. Problemin daxildən gəlmədiyinə əmin olmaq lazımdır. Hörmətlə
Salam axmnz xeyir menim əlimin ustu qırmızı qizariqlar yaranamaqa basliyir, dəri altı, soyuq olarkən şişkinlik olur bunun səbəbi nədir xahiş edirəm sualımı cavabsız qoymayın.
Salam Aysel xanım. Sualınıza görə təşəkkürlər. Bu cür əlamətlər verən dəri xəstəlikləri çoxdur. Bəziləri həqiqətən soyuğa bağlıdır. Bəzilər isə tam başqa səbəblərdən yaranır. Yaxşı olarkı ki, problemin kəskin vaxtında müraciət edəsiniz o zaman sizə yardım edərik. Diaqnozu dəqiqləşdirərdirk sonra isə müvafiq müalicələr təyin edərdik.
Axwamviz xeyir dr Mehdi. Menim derim hem qurudu men de 8 10 yaw aralarindan qawinma var. Son 3 aydi lekeler yaranib bedenim de ve getdikce artir ustu qizartilidi hemde qawinir isti su deyen en cox qawinma verir. Komeg edersiz mene bir zehmet xaiw?
Salam Teymur bəy. Görünür sizdə dəri quruluğu başqa dəri xəstəliyinə ikincil yaranıb. Əsasə xəstəliyin diaqnozu və müalicəsini aparsaq dəri quruluğu da aradan qalxar. Müraciət edin yardım edərik sizə.
Salam dr. Mənde uje iki üç aydır ki dəri problemim var qaşıntı pul pul tökülmə bütün bedenim bu gündedir bu güne kimi bele birşey heç olmamışdı necə hekime getmişəm hem daxilden hem xaricdən müalicə almışam müalicə müddətində sağalır müalicə biten kimi yene problemlər üzə çıxır xaiş edirəm cvb verəsiz
Salam. Bu cür əlamətlər səbəbsiz olmur. Səbəbi tapıb səbəbinə görə müalicələr təyin edilməlidir. Müraciət edə bilərsiz yardım edərik sizə. Hörmətlə
Menim yaşım azdı heç bir krem,makyaj əşyası işlədiyimə baağmayraq dəri qurudu həmdə çooxlu qızaeıqlar olur amamma sonra keçir sonra genə olur və genədə kecir bu nədən ola bilər
Salam həkim. Oğlumun 7 di yaşı var. Əllərində və ayaqlarında quruluq var.Qabıqlanır və biraz çatlayır. Nədən ola bilər? Zəhmət olmasa
Salam. Dəridə quruluq çox səbəbdən yarana bilər. Genetik səbəblərdən tutmuş xarici ekzogen səbəbləri ola bilər. Bu suala yalnız əyani müayinədən sonra dəqiqliklə cavab vermək olar. Müraciət edə bilərsiz yardım edərik sizə.
Ünvan: HB Güven Klinikası. Atatürk prospekti ilə Əcəmi Naxcivani küçəsinin kəsişməsi. Ayna Sultanova heykəlinin arxası. Bazar günü xaric hər gün 10:00-15:00 arası xəstə qəbul edilir. ☎️: (051) 444 66 44, ?: http://wjd.xqx.mybluehost.me Gəlmədən əvvəl yuxarıda qeyd edilən nömrə ilə iş vaxtlarında, vatsapla isə istənilən vaxt əlaqə saxlayaraq randevu almanız xahiş olunur ??☘️
Salam dr.mənim dərim yağlı dəri olmasına baxmayaraq son zamanlar elimde qızarma catlama qaşınma var həm 7ilə yaxındır ki başımda eyniylə əlim kimi qizariq və ağ kəpək var qaşıntı da verir müalicə almağıma baxmayaraq keçmir nə edim
Salam. Səbəbi aşkar edilməlidir çatlamaların. Çatlama verən dəri xəstəliyi çoxdur. Müraciət edə bilərsiz yardım edərik sizə. Səbəbi bilinmədən verilən losionların faydası olmaz. Hörmətlə
Salam dr quru deriyle nemli derini nece mueyyen etmek olar