Ət xalı – səbəbləri, təhlükəsi və necə götürülür?

Ət xalı dəridən çıxıntı şəklində görünən, adətən yumşaq, dəri rəngində və ya açıq-qəhvəyi olan xoşxassəli dəri törəməsidir. Tibbi ədəbiyyatda ət xalı daha çox akrokordon, fibroepitelial polip və ya ingiliscə skin tag adlandırılır. Ən çox boyun, qoltuqaltı, qasıq, göz qapaqları və dərinin bir-birinə sürtündüyü büküş sahələrində yaranır.

Xalq arasında “ət xalı” adlandırılan hər çıxıntı həqiqi akrokordon deyil. Ziyil, intradermal nevus, seboreik keratoz, neyrofibroma və bəzi digər dəri törəmələri də görünüşcə ət xalına bənzəyə bilər.

Bu məqalədə əsas diqqət ət xalı nədir, ət xalı nədən yaranır, hansı hallarda təhlükəli görünə bilər, ziyil və adi xaldan necə fərqlənir, boyun və qoltuqaltında niyə çoxalır və ət xalı necə götürülür suallarına yönəldilir.

Ət xalı nədir?

Ət xalı tibbi adı ilə akrokordon dərinin epidermis və dermisindən əmələ gələn xoşxassəli yumşaq törəmədir. Histoloji olaraq onun daxilində boş yerləşmiş kollagen lifləri, kiçik qan damarları və bunları örtən epidermis olur.

Ət xalları çox vaxt dəridən nazik saplaqla asılmış kimi görünür. Kiçik törəmələr bir neçə millimetr ölçüdə ola bilər. Bəzən daha böyük, enli əsaslı və sallanan törəmələr də yaranır.

Rəngi ətraf dəri ilə eyni, açıq-qəhvəyi və ya daha tünd ola bilər. Sürtünməyə, burulmaya və qan dövranının pozulmasına məruz qaldıqda isə qırmızı, bənövşəyi və hətta qara rəng ala bilər.

Ət xalı melanositik xal və ya nevusla eyni şey deyil. “Xal” sözü xalq arasında müxtəlif dəri törəmələri üçün istifadə olunduğu üçün bu anlayışların qarışdırılması çox yayılmışdır.

Xal nədir və ət xalı adi xaldan nə ilə fərqlənir?

Ət xalı nədən yaranır sualına cavab vermədən öncə xal nədir sualına cavab vermək lazımdır. Xal dedikdə bəzən dəridən qabarıq, bəzən dəri səviyyəsində olan qara-qəhvəyi və dəri rəngindəki dəri törəmələri nəzərdə tutulur. Fəqət

dermatoloqun

gözündə xallar veya elmi dildə desək nevuslar histopatoloji xüsusiyyətlərinə görə müxtəlif növlərə ayrılır. Nevuslar epitelden, birləşdirici toxumadan, damarlardan və dərinin rəngini təyin edən melanosit hüceyrələrindən əmələ gələ bilər. Dəri xərçəngi olan melanoma məhz melanosit xallardan vəya melanositik nevuslardan əmələ gəlir.

Ət xalı necə görünür?

Klassik ət xalı adətən yumşaq, elastik və dərinin səthindən çıxıntılı olur. Barmaqla toxunduqda sərt deyil və çox vaxt nazik bir saplaq vasitəsilə dəriyə birləşir.

Ən çox aşağıdakı xüsusiyyətlər müşahidə edilir:

• dəri rəngində və ya açıq-qəhvəyi rəng;
• yumşaq konsistensiya;
• nazik saplaq və ya enli əsas;
• bir neçə millimetrdən daha böyük ölçülərə qədər dəyişən forma;
• boyun, qoltuqaltı, qasıq və digər büküş sahələrində yerləşmə;
• tək və ya çoxsaylı törəmələr.

Ət xalı dedikdə isə dəri rəngində yəni dəri rəngində olan dəri törəmələri nəzərdə tutulur ki, bunlardan heç bir zaman dəri xərçəngi törəyə bilməz. Bunlar əsasən boyunda, qoltuq altında, qasıqlarda və göz qapaqlarında ortaya çıxır.

Ət xalı nədən yaranır?

Ət xalı nədən yaranır? sualının tək bir cavabı yoxdur. Akrokordonların dəqiq yaranma mexanizmi tam aydınlaşdırılmayıb. Lakin bir neçə faktorun onların yaranmasını asanlaşdırdığı məlumdur.

HPV-nin ət xallarının yaranmasında mümkün rolu araşdırılmışdır. Lakin klassik akrokordonu avtomatik olaraq HPV mənşəli ziyil hesab etmək düzgün deyil. Ət xalı ilə virus mənşəli ziyil klinik olaraq fərqli dəri törəmələridir.

Ət xalı genetik, endokrin xəstəliklər və daxili orqanların bədxassəli şişləri fonunda da

əmələ gələ bilər

Ət xalı və insulin rezistentliyi arasında əlaqə varmı?

Çoxsaylı ət xalları, xüsusilə boyun və qoltuqaltında tündləşmiş və qalınlaşmış dəri ilə birlikdədirsə, insulin rezistentliyi və metabolik problemlərlə əlaqəli ola bilər.

Boyun və qoltuqaltında məxməri görünüşlü tündləşmə akantozis niqrikans adlanır. Akantozis niqrikans insulin rezistentliyi və artıq çəki ilə sıx əlaqəli ola bilər.

Lakin bir və ya iki ət xalının olması avtomatik olaraq şəkərli diabet və ya insulin rezistentliyi demək deyil.

Nə zaman metabolik qiymətləndirmə düşünülə bilər?

• çoxsaylı ət xalları;
• artıq çəki və ya piylənmə;
• boyun və qoltuqaltında akantozis niqrikans;
• ailədə şəkərli diabet;
• yüksək arterial təzyiq;
• lipid pozğunluğu;
• polikistik yumurtalıq sindromu ehtimalı.

Belə hallarda klinik vəziyyətə görə bədən çəkisi, arterial təzyiq, qlükoza və ya HbA1c, lipid profili və digər metabolik göstəricilər qiymətləndirilə bilər.

Adətən ət xalları boyunda qaralma zəminində yaranır. Bu qaralmaya akantozis niqrikans deyilir. Qoltuqaltı qaralma da əksərən qoltuqaltı papillomalar ilə müşayət olunur.

Boyunda və qoltuqaltında ət xalları niyə çox yaranır?

Boyunda ət xalı ən tipik lokalizasiyalardan biridir. Boyunda dəri büküşləri, yaxa, zəncir və digər mexaniki təsirlər davamlı sürtünməyə səbəb ola bilər.

Eyni mexanizm qoltuqaltında ət xalı yaranmasına da təsir edə bilər. Qoltuqaltı həm dərinin bir-birinə sürtündüyü, həm də nəmliyin və mexaniki qıcıqlanmanın yüksək olduğu nahiyədir.

Boyun və qoltuqaltında çoxsaylı ət xalları ilə yanaşı tünd, qalın və məxməri dəri görünüşü varsa insulin rezistentliyi baxımından klinik qiymətləndirmə faydalı ola bilər.

Göz qapağında ət xalı təhlükəlidirmi?

Göz qapağında da akrokordon yarana bilər. Kiçik və tipik ət xalları əksər hallarda xoşxassəlidir.

Lakin göz qapağında yerləşən bütün törəmələr ət xalı deyil. Nevus, papilloma, seboreik keratoz və başqa xoşxassəli, nadir hallarda isə bədxassəli törəmələr də bu nahiyədə yarana bilər.

Göz qapağı anatomik olaraq həssas sahə olduğu üçün bu nahiyədəki törəməni evdə kəsmək və ya yandırmaq xüsusilə təhlükəlidir.

Cinsi bölgədə ət xalı ola bilərmi?

Bəli. Qasıq və genital bölgə də dəri sürtünməsinin yüksək olduğu nahiyələrdən olduğuna görə burada həqiqi ət xalları yarana bilər.

Lakin cinsi bölgədə yaranan saplaqlı və papillomatoz törəmələrdə HPV mənşəli genital ziyillər mütləq differensial diaqnozda nəzərə alınmalıdır.

Genital ziyil ilə klassik akrokordonun müalicəsi və epidemioloji əhəmiyyəti eyni deyil. Bu səbəbdən genital sahədə yeni yaranan törəməyə sadəcə “ət xalıdır” deyərək müdaxilə etmək düzgün deyil.

Ziyillər haqqında daha ətraflı məlumat üçün
ziyillərin müalicəsi
məqaləsinə baxa bilərsiniz.

Ət xalı, papilloma, ziyil və adi xal eynidirmi?

Dəridə papilloma tərzində törəmələr isə növlərinə görə çoxsaylıdır. HPV papillomaları daha çox həm kişidə, həm qadında cinsi ziyillər şəklində özünü göstərir. Lakin, boyunda papillomalar, eləcədə qoltuqaltında papillomalar virus mənşəli olmayan dərinin xoşxassəli törəmələrdir. Bunlar əksərən et xali şəkində özünü göstərir və bir çox həkimlər eləcə də pasientlər tərəfindən

ziyillərlə

qarışdırlır.

Xeyr. Bu terminlər gündəlik danışıqda bir-birinin yerinə istifadə edilsə də, dermatoloji baxımdan fərqli törəmələr ola bilər.

Cədvəli mobil telefonda sağa-sola sürüşdürə bilərsiniz.

Ət xalı xərçəngə çevrilə bilərmi?

Klassik akrokordon xoşxassəli dəri törəməsidir və onun bədxassəli şişə çevrilməsi gözlənilən bir xüsusiyyət deyil.

Lakin burada vacib fərq var: pasiyentin “ət xalı” adlandırdığı törəmə hər zaman akrokordon olmaya bilər.

Bəzi nevuslar, seboreik keratozlar, neyrofibromalar və nadir dəri şişləri klinik olaraq saplaqlı dəri törəməsinə bənzəyə bilər.

Aşağıdakı hallarda törəmə götürülməzdən əvvəl mütləq qiymətləndirilməlidir:

• sürətlə böyüyürsə;
• asimmetrik görünürsə;
• rəngi qeyri-bərabərdirsə;
• öz-özünə qanayırsa;
• yaralaşırsa;
• toxunduqda sərtdirsə;
• davamlı ağrı verirsə;
• qısa müddətdə nəzərəçarpacaq dərəcədə dəyişibsə.

Belə törəmələri diaqnoz qoymadan krioterapiya və ya lazerlə destruksiya etmək düzgün olmaya bilər. Histopatoloji müayinə tələb olunan törəmədə toxumanın qorunması vacibdir.

Ət xalı niyə qaralır, şişir və ya qanayır?

Saplaqlı ət xalı paltara, zinət əşyasına və ya ülgücə ilişərək travmaya məruz qala bilər. Bu zaman ağrı, şişkinlik və qanama yarana bilər.

Bəzən ət xalının saplağı burulur və törəmənin qan dövranı pozulur. Bu zaman əvvəl qırmızı-bənövşəyi, daha sonra isə tünd və ya qara rəng ala bilər.

Lakin əvvəl normal görünən dəri törəməsində səbəbsiz rəng dəyişməsi və qanama baş verirsə, bunu avtomatik olaraq “ət xalı nekrozudur” hesab etmək olmaz. Dermatoloji müayinə daha doğru yanaşmadır.

Ət xalı diaqnozu necə qoyulur?

Bundan əlavə dəridə dəri rəngində olan başqa dəri törəmələri də vardir ki, ət xalı xəstəliyinə bənzəyir. Bu səbədən ət xalları diaqnozu mütəxəsis tərəfindən qoyulmalıdır və daxili xəstəliklərdən qaynaqlanmadığına əmin olmaq üçün verilən analizlərdən sonra müalicə edilməlidir.

Tipik akrokordonun diaqnozu əksər hallarda dermatoloqun klinik müayinəsi ilə qoyulur.

Törəmənin mənşəyi şübhəlidirsə dermatoskopik müayinə faydalı ola bilər. Dermatoskopiya səth quruluşunu və damar-piqment xüsusiyyətlərini böyüdülmüş şəkildə qiymətləndirməyə imkan verir.

Dermatoskopiya haqqında daha geniş məlumat üçün
dermatoskopik müayinə
məqaləsinə baxa bilərsiniz.

Diaqnoz qeyri-müəyyəndirsə və ya törəmə atipik görünürsə, eksiziya və histopatoloji müayinə daha uyğun ola bilər.

Dəri biopsiyası haqqında
dəri biopsiyası
məqaləsində ətraflı məlumat əldə edə bilərsiniz.

Ət xalı üçün analiz vermək lazımdırmı?

Bir və ya bir neçə tipik ət xalı olan hər pasiyentdə geniş laborator analiz aparılması tələb olunmur.

Analiz ehtiyacı törəmələrin sayı, pasiyentin çəkisi, akantozis niqrikansın olması, ailə anamnezi və digər metabolik risk faktorlarına görə fərdi müəyyən edilir.

Çoxsaylı akrokordonlarla birlikdə artıq çəki, boyunda qaralma və digər insulin rezistentliyi əlamətləri varsa qlükoza mübadiləsi və metabolik risklərin qiymətləndirilməsi məqsədəuyğun ola bilər.

Ət xalı nə vaxt götürülməlidir?

Əksər ət xallarını tibbi səbəbdən mütləq götürmək tələb olunmur. Törəmə tipik, kiçik və pasiyenti narahat etmirsə müşahidə edilə bilər.

Aşağıdakı hallarda götürülməsi daha məqsədəuyğun ola bilər:

• paltara və ya zinət əşyasına davamlı ilişirsə;
• tez-tez travmatizasiya olunursa;
• təkrar qanayırsa;
• qaşınma və qıcıqlanma yaradırsa;
• tıraş zamanı zədələnirsə;
• görməyə və ya gündəlik fəaliyyətə mane olursa;
• pasiyenti kosmetik olaraq narahat edirsə;
• diaqnostik məqsədlə çıxarılması lazımdırsa.

Ət xalı problemi kiçik ölçülərdə ikən

müalicə edilsə

həm maliyyə, həm də fəsadlar baxımından xəstələr uduşlu olar.

Ət xalı necə götürülür?

Ət xalı necə götürülür? sualının cavabı törəmənin ölçüsündən, saplağının qalınlığından, yerləşdiyi nahiyədən, sayından və diaqnozun nə qədər dəqiq olmasından asılıdır.

Ət xalları müxtəlif

müalicə üsulları

ilə ləğv edilir.

Hər biri də ağrısız və təhlükəsiz şəraitdə aparılır. 

Cədvəli mobil telefonda sağa-sola sürüşdürə bilərsiniz.

Ən yaxşı üsul bütün pasiyentlər üçün eyni deyil. Dermatoloq əvvəlcə törəmənin həqiqətən akrokordon olduğuna əmin olmalı, daha sonra anatomik nahiyəyə və ölçüyə uyğun metodu seçməlidir.

Ət xalının maye azotla götürülməsi necə aparılır?

Krioterapiya ət xallarının götürülməsi üçün istifadə edilə bilən üsullardan biridir. Maye azotun çox aşağı temperaturu törəmənin toxumasını donduraraq zədələyir.

Ən çox istifadə edilən metod isə maye azot vəya

krioterapiya

üsuludur.

Krioterapiyadan sonra törəmə dərhal yox olmaya bilər. Bir neçə gün ərzində tündləşə, quruyaraq nekroza uğraya və daha sonra düşə bilər.

Prosedurdan sonra qabarcıq, müvəqqəti qızartı və xüsusilə tünd dəri fototiplərində hipopiqmentasiya və ya hiperpiqmentasiya yarana bilər.

Krioterapiya haqqında daha geniş məlumat üçün
krioterapiya və maye azot
məqaləsinə baxa bilərsiniz.

Elektrokoaqulyasiya və radiofrekans ilə ət xalı götürülə bilərmi?

Bəli. Elektrokoaqulyasiya və radiofrekans üsulları kiçik və orta ölçülü ət xallarının aradan qaldırılmasında geniş istifadə edilən prosedural metodlardır.

Enerji törəmənin toxumasını kontrollu şəkildə destruksiya edir və eyni zamanda kiçik damarları koaqulyasiya etdiyi üçün qanamanı azalda bilər.

Nahiyədən və törəmənin ölçüsündən asılı olaraq yerli anesteziya istifadə edilə bilər.

Bu üsullar haqqında ümumi məlumatı
dəri cərrahiyyəsi və prosedural dermatologiya
səhifəsində oxuya bilərsiniz.

Böyük ət xalları cərrahi yolla götürülürmü?

Lakin bəzi hallarda ət xalları qiqant ölçülərə gəlib çıxa bilir. Belə olan halda törəmənin cərrahi üsulla aradanq qaldırılması mümkün ola bilər.

Böyük, enli əsaslı və sallanan fibroepitelial poliplərdə cərrahi eksiziya daha uyğun ola bilər.

Bu zaman törəmə yerli anesteziya altında tam çıxarıla və zərurət olduqda histopatoloji müayinəyə göndərilə bilər.

Xüsusilə diaqnoz tam aydın olmadıqda törəməni destruktiv metodla məhv etməkdənsə, toxumanı qoruyan eksiziya üsulu daha məqsədəuyğun ola bilər.

Ət xalının lazerlə götürülməsi mümkündürmü?

Bəli. Seçilmiş akrokordonlarda lazerlə destruksiya istifadə edilə bilər. Xüsusilə çoxsaylı kiçik törəmələrdə kosmetik məqsədlə tətbiq oluna bilər.

Lakin “lazer ən yaxşı üsuldur” fikri bütün ət xalları üçün doğru deyil. Nazik saplaqlı törəmə kiçik eksiziya ilə daha sadə şəkildə götürülə bilər, şübhəli törəmə isə histologiya üçün bütöv çıxarılmalıdır.

Müalicə üsulu reklam olunan cihazın növünə görə deyil, törəmənin diaqnozu və anatomik xüsusiyyətlərinə görə seçilməlidir.

Ət xalını evdə götürmək olarmı?

Ət xalını evdə kəsmək, sapla bağlamaq və yandırmaq məsləhət deyil.

Əsas problem yalnız qanama və infeksiya deyil. Pasiyentin ət xalı hesab etdiyi törəmə başqa mənşəli ola bilər və diaqnoz qoyulmadan onun məhv edilməsi düzgün diaqnostikanı gecikdirə bilər.

Evdə istifadə edilən turşular, “ziyil dərmanları”, sarımsaq, sirkə və digər kimyəvi-qıcıqlandırıcı maddələr sağlam dəridə kimyəvi yanıq, piqment pozğunluğu və çapıq yarada bilər.

Xüsusilə bunları etməyin:

• qayçı və ülgüclə kəsmək;
• sap və ya saç teli ilə bağlamaq;
• turşu və qələvi məhlullar sürtmək;
• yandırıcı bitki və kimyəvi qarışıqlar tətbiq etmək;
• diaqnoz qoyulmadan ziyil preparatı istifadə etmək.

Ət xalı götürüldükdən sonra dəriyə necə qulluq edilir?

Prosedurdan sonrakı qulluq istifadə edilən metoddan asılıdır. Kiçik törəmələrin götürülməsindən sonra yaranan səthi yara adətən qısa müddətdə sağalır.

Ümumi olaraq:

• nahiyəni təmiz saxlamaq;
• yaranmış qabığı qoparmamaq;
• həkimin tövsiyə etdiyi yara qulluğuna riayət etmək;
• paltarla sürtünməni azaltmaq;
• günəşə açıq nahiyədə sağaldıqdan sonra günəşdən qorunmaq.

Davamlı qanama, irinli axıntı, güclü ağrı və ya artan qızartı olarsa həkimlə əlaqə saxlamaq lazımdır.

Ət xalı götürüldükdən sonra yenidən yarana bilərmi?

Tam götürülmüş konkret akrokordonun eyni yerdən təkrar çıxması hər zaman baş vermir. Lakin ət xalı yaranmasına meyilli insanlarda yaxın və ya başqa nahiyələrdə yeni törəmələr yarana bilər.

Bu xüsusilə çoxsaylı dəri büküşləri, artıq çəki, insulin rezistentliyi və genetik meyillilik olduqda daha çox müşahidə edilə bilər.

Yəni ət xallarının götürülməsi gələcəkdə başqa ət xallarının yaranmasını tam şəkildə qarşılayan profilaktik müalicə deyil.

Ət xalı zamanı nə vaxt dermatoloqa müraciət edilməlidir?

Tipik ət xalı təcili tibbi problem deyil. Lakin aşağıdakı hallarda dermatoloq müayinəsi məqsədəuyğundur:

• törəmə sürətlə böyüyürsə;
• rəngi qəfil dəyişibsə;
• öz-özünə qanayırsa;
• yaralaşıb sağalmırsa;
• ağrılı və sərt olubsa;
• çoxsaylı törəmələr qısa müddətdə artıbsa;
• boyun və qoltuqaltında tünd dəri ilə birlikdə çoxsaylıdırsa;
• göz qapağında yerləşirsə;
• genital və ya perianal nahiyədə yaranıbsa;
• ət xalı, ziyil və ya nevus olduğu aydın deyilsə.

Ət xalı haqqında tez-tez verilən suallar

Ət xalı nədir?

Ət xalı və ya akrokordon dəridən çıxıntı şəklində olan yumşaq, xoşxassəli fibroepitelial dəri törəməsidir.

Ət xalı nədən yaranır?

Dəqiq səbəb tam bilinmir. Dərinin sürtünməsi, artıq çəki, insulin rezistentliyi, yaş, genetik meyillilik və hormonal faktorların rol oynadığı düşünülür.

Ət xalı virusdurmu?

Klassik akrokordon HPV mənşəli genital və ya adi ziyillə eyni xəstəlik deyil. Buna görə bütün ət xallarını virus mənşəli papilloma kimi qəbul etmək düzgün deyil.

Ət xalı yoluxucudurmu?

Həqiqi akrokordon yoluxucu dəri xəstəliyi hesab edilmir və insandan insana keçmir.

Ət xalı xərçəngə çevrilirmi?

Klassik akrokordon xoşxassəlidir və bədxassəli transformasiya onun tipik xüsusiyyəti deyil. Lakin ət xalına bənzəyən digər törəmələr olduğu üçün şübhəli dəyişikliklər dermatoloq tərəfindən qiymətləndirilməlidir.

Ət xalı niyə çoxalır?

Yaş, genetik meyillilik, sürtünmə, artıq çəki və metabolik faktorlarla əlaqədar olaraq zamanla yeni ət xalları yarana bilər.

Boyunda ət xalları niyə yaranır?

Boyun dəri sürtünməsinin çox olduğu nahiyədir. Artıq çəki və insulin rezistentliyi də boyunda çoxsaylı ət xalları ilə əlaqəli ola bilər.

Qoltuqaltında ət xalı normaldırmı?

Bəli. Qoltuqaltı akrokordonların ən çox yarandığı nahiyələrdən biridir. Lakin ağrılı, qanayan və ya sürətlə dəyişən törəmə müayinə edilməlidir.

Cinsi bölgədə ət xalı ola bilərmi?

Bəli. Lakin genital nahiyədə HPV mənşəli ziyillər də çox görüldüyü üçün diaqnozu dəqiqləşdirmək xüsusilə vacibdir.

Ət xalı niyə qara olur?

Bəzi ət xalları təbii olaraq tünd piqmentli ola bilər. Saplağın burulması və qan dövranının pozulması da törəmənin qəfil tündləşməsinə səbəb ola bilər. Yeni rəng dəyişməsi müayinə tələb edə bilər.

Ət xalı qanayarsa təhlükəlidirmi?

Ülgüc, paltar və zinət əşyası ilə travma nəticəsində qanaya bilər. Səbəbsiz və təkrarlanan qanama varsa dermatoloji qiymətləndirmə məsləhətdir.

Ət xalını maye azotla götürmək olarmı?

Bəli. Krioterapiya kiçik və tipik ət xallarında istifadə edilə bilən metodlardan biridir.

Ət xalını yandırmaq olarmı?

Elektrokoaqulyasiya və radiofrekans dermatoloji şəraitdə istifadə edilə bilər. Evdə kimyəvi maddələrlə və ya isti alətlərlə yandırmaq təhlükəlidir.

Ət xalını lazerlə götürmək olarmı?

Bəli. Seçilmiş hallarda lazer istifadə edilə bilər, lakin hər ət xalı üçün lazer digər metodlardan üstün seçim deyil.

Ət xalını kəsmək olarmı?

Dermatoloq nazik saplaqlı ət xalını steril şəraitdə kiçik cərrahi eksiziya ilə götürə bilər. Evdə qayçı və ya ülgüclə kəsmək tövsiyə olunmur.

Ət xalı üçün hansı analiz verilir?

Tipik və azsaylı ət xalları üçün rutin geniş analiz tələb olunmur. Çoxsaylı törəmələr artıq çəki və akantozis niqrikansla birlikdədirsə metabolik qiymətləndirmə aparıla bilər.

Ət xalı şəkər xəstəliyinin əlamətidirmi?

Tək bir ət xalı şəkərli diabet diaqnozu demək deyil. Lakin çoxsaylı ət xalları insulin rezistentliyi, piylənmə və metabolik sindromla assosiasiya göstərə bilər.

Hamiləlikdə ət xalları çoxala bilərmi?

Bəli. Hamiləlik zamanı hormonal və metabolik dəyişikliklərlə əlaqədar yeni akrokordonlar yarana və mövcud olanlar böyüyə bilər.

Ət xalı götürüldükdən sonra yenidən çıxırmı?

Götürülmüş törəmə tam aradan qaldırılsa belə, meyilli insanlarda dərinin başqa sahələrində yeni ət xalları yarana bilər.

Nəticə

Ət xalı və ya akrokordon geniş yayılmış, əksər hallarda zərərsiz və xoşxassəli dəri törəməsidir. Ən çox boyun, qoltuqaltı, qasıq və digər dəri büküşlərində yaranır.

Artıq çəki, dərinin sürtünməsi, genetik meyillilik, yaş və insulin rezistentliyi kimi faktorlar ət xallarının yaranması və çoxalması ilə əlaqəli ola bilər.

Ən vacib məsələ hər dəri çıxıntısını avtomatik olaraq ət xalı hesab etməməkdir. Ziyil, nevus, seboreik keratoz, neyrofibroma və başqa törəmələr akrokordona bənzəyə bilər.

Tipik ət xalı pasiyenti narahat etmirsə mütləq götürülməli deyil. Müalicə lazım olduqda krioterapiya, elektrokoaqulyasiya, radiofrekans, kiçik cərrahi eksiziya və seçilmiş hallarda lazer kimi üsullardan istifadə edilə bilər.

Tibbi qeyd:
Bu məqalə maarifləndirmə məqsədi daşıyır və fərdi dermatoloq müayinəsini əvəz etmir. Dəridə yeni yaranmış, sürətlə böyüyən, rəngi dəyişən, ağrıyan, qanayan və ya sağalmayan törəmələr diaqnoz qoyulmadan ev şəraitində kəsilməməli və yandırılmamalıdır